GENELGE
2017/02


Engelli ve Yaşlı Hizmetleri Genel Müdürlüğüne bağlı ve 03.09.2010 tarih ve 27691 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Engellilerin Bakımı Rehabilitasyonu ve Aile Danışmanlığı Hizmetlerine Dair Yönetmelik, 04.11.2016 tarih ve 29878 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Engelli Bireylere Yönelik Özel Bakım Merkezleri Yönetmeliği ile 2008/07 Nolu Bakıma Muhtaç Engellilerin Acil Yerleştirme Ġşlemleri konulu Genelge hükümleri doğrultusunda engelli bireyin barınmasını sağlayacak ortamın; bakımını sağlayacak aile, akrabası ya da yasal temsilcisinin; bu kimselerin engelli bireye bakabilecek durumda olmaması veya ihmal ve istismara açık durumda olması halinde yerleştirme işlemine ilişkin evrakların tamamlanması beklenilmeksizin acil olarak engel,
yaş ve cinsiyet durumuna uygun bir bakım merkezine yerleştirilmesi veya uygulanacak
sosyal hizmet modelinin belirlenmesi sürecinde ve yerleştirme işlemine ilişkin evrakların tamamlanmasının sağlanması konularında nasıl hareket edileceğinin yeniden belirlenmesi gerektiği öngörülmüştür.Bahsedilen durumda olan engelli bireylerin bu sebeple hayati risk yaşayabilecekleri, tehlike içinde olabilecekleri göz önüne alınarak aciliyet gerektiren durumlarda engelli bireyin yerleştirilmesine ilişkin evraklarının tamamlanması beklenilmeksizin bulunduğu Ġlde Acil Valilik Oluru ile engel, yaş ve cinsiyet durumuna uygun bir resmi veya özel bakım merkezine yerleştirilmesi gerekli olmaktadır.Bu nedenle, konu ile ilgili uygulamalarda yaşanması muhtemel sorunların önlenebilmesi ve engelli bireylerin mağdur edilmemesi amacıyla aşağıda belirtildiği şekilde hareketedilmesi gerekmektedir.
Buna göre;
1)

Engelli bireyin bulunduğu Ġlde, engelli bireye bakım hizmeti verebilecek engel,
yaş ve cinsiyet durumuna uygun resmi bakım ve rehabilitasyon merkezi olması ve bu
merkezde boş yatak kapasitesi bulunması halinde Acil Valilik Onayı alınarak engelli
birey geçici olarak merkeze yerleştirilir. Engelli bireyin durumu acilen değerlendirilir ve
kesin yerleştirilmesi veya uygun görülen sosyal hizmet modeline ilişkin gerekli evraklar o ilde bulunan Aile ve Sosyal Politikalar il Müdürlüğü tarafından ivedilikle hazırlanır.
Engelli birey için belirlenen hizmet modeli ile ilgili işlemler gerçekleştirilir. Evrakların azami 6 ay sürede (diğer kurumlardan kaynaklanan gecikmeler hariç) hazırlanması veya hazırlatılması gerekmektedir.

2)
Engelli bireyin bulunduğu Ġlde engel, yaş ve cinsiyet durumuna uygun resmi bakım ve rehabilitasyon merkezi veya mevcut merkezlerde boş yatak kapasitesi bulunmaması; ancak o Ġlde engelli bireyin engel, yaş ve cinsiyet durumuna uygun özel bakım merkezi bulunması halinde engelli birey Aile ve Sosyal Politikalar il Müdürlüğü tarafından Acil Valilik Onayı ile geçici olarak özel bakım merkezine yerleştirilir. Engelli bireyin durumu Aile ve Sosyal Politikalar il Müdürlüğü tarafından ivedilikle değerlendirilir. Engelli birey için gerekli olan Engelli Sağlık Kurulu Raporu engelli bireyin yerleştirildiği özel bakım merkezi tarafından alınır. Diğer ilgili evraklar Aile ve Sosyal Politikalar il Müdürlüğü tarafından ivedilikle hazırlanır. Evrakların azami 6 ay
sürede (diğer kurumlardan kaynaklanan gecikmeler hariç) hazırlanması veya hazırlatılması gerekmektedir.

3)

Engelli bireyin bulunduğu Ġlde engel, yaş ve cinsiyet durumuna uygun resmi bakım ve rehabilitasyon merkezi ve özel bakım merkezi bulunmaması ya da mevcut merkezlerde boş yatak kapasitesi bulunmaması halinde engelli bireyin durumu Aile ve Sosyal Politikalar il Müdürlüğünce ivedilikle değerlendirilir ve en yakın illerden başlamak üzere ilgili Ġl Müdürlükleri ile iletişim kurulur. Söz konusu engelli bireye
bakım hizmeti verebilecek engel, yaş ve cinsiyet durumuna uygun resmi bakım merkezi bulunması halinde bu merkeze yerleştirme ile ilgili işlem tesis edilir.
Yapılan değerlendirmede engelli bireyin engel, yaş ve cinsiyet durumuna uygun resmi bakım merkezi bulunamaması veya bu merkezlerde boş yatak kapasitesinin bulunmaması halinde en yakın Ġllerden başlamak üzere ilgili Aile ve Sosyal Politikalar il Müdürlükleri ile iletişim kurularak yerleştirme yapılır.
Ancak, söz konusu engelli bireye bakım hizmeti verebilecek o illerde resmi bakım ve rehabilitasyon merkezi bulunmaması halinde uygun olan özel bakım merkezine yerleştirme yapılır.Engelli birey ve engelli bireye ait dosya bulunduğu Aile ve Sosyal Politikalar Ġl Müdürlüğünce diğer Ġl Müdürlüğüne teslim edilir. Engelli bireyin teslim edildiği ildeki il Müdürlüğünce Acil Valilik Onayı alınarak engelli bireyin geçici olarak yerleştirilmesi gerçekleştirilir. Engelli bireyin kesin yerleştirilmesine veya uygun görülen sosyal hizmet modeline ilişkin gerekli evraklar o Ġldebulunan Aile ve Sosyal Politikalar il Müdürlüğü tarafından ivedilikle hazırlanır ve Bakanlığımız ilgili birimine gönderilir.Engelli birey için gerekli olan Engelli Sağlık Kurulu Raporu engelli bireyin yerleştirildiği Ġlde bulunan özel bakım merkezi tarafından alınır. Diğer ilgili evraklar engelli bireyin yerleştirildiği Ġl Müdürlüğünce azami 6 ay (Diğer Kurumlardan
kaynaklanan gecikmeler hariç) içerisinde tamamlanır.

4)
Mesai saati dışında ve hafta sonu ile dini ve resmi bayram tatillerinde acil olarak yerleştirilmesi gereken engelli bireyin bulunduğu Ġlde resmi ve özel bakım merkezi bulunmaması, olan merkezlerin engel ve cinsiyet durumunun uygun olmaması veya mevcut merkezlerde boş yatak kapasitesinin bulunmaması halinde engelli birey ile ilgili en yakın illerle iletişim kurularak engelli bireyin yerleştirilebileceği durumuna uygun bir özel bakım merkezinin belirlenmesi sağlanır. Engelli bireye ilişkin işlemler 3 üncü maddelerde belirtildiği şekilde yapılır. Engelli bireyin diğer Ġlde bulunan merkeze teslimi imkanlar dahilinde bulunduğu il Müdürlüğü tarafından yapılır. Diğer il Müdürlüğü imkanlarının uygun olması halinde de bu imkanlar kullanılabilir. Engelli birey bulunduğu ilden,yerleştirilmesine karar verilen diğer Ġlde bulunan özel bakım merkezi tarafından da teslim alınabilir.

5)
Hastanede yatarak tedavi gören ve tedavisi sonlandırılıp taburcu edilecek olan engelli bireyin bakımının sağlanacağı bir ortamın bulunmaması; aile, akraba yada yasal temsilcisinin veya bu kişilerin engelliye bakacak durumda olmaması durumunda hastanede görev yapan Sosyal Çalışmacı/Sosyal Hizmet Uzmanı tarafından hazırlanacak Sosyal Ġnceleme Raporu sonucuna göre hastane yönetimi tarafından Aile ve Sosyal
Politikalar Ġl Müdürlüğüne bildirimde bulunulması halinde engelli bireye ilişkin acil
yerleştirme işlemleri, 1 inci, 2 nci ve 3 üncü maddelerde belirtildiği şekilde yapılır.

6)
Evrakların tamamlanması sonucunda engelli bireyin bakımının sağlandığı ilde bulunan Aile ve Sosyal Politikalar Ġl Müdürlüğünce engelli bireyin durumu yeniden değerlendirilir.Engelli bireyin resmi veya özel bakım merkezinden birine yerleştirilmesinin uygun olduğunun tespiti halinde buna yönelik işlemler ilgili mevzuat hükümlerince gerçekleştirilir.

7)
Engelli bireyin evraklarının tamamlanması sonucunda; engelli bireyin, bakıma ihtiyacı olmadığının tespiti halinde Engellilerin Bakımı Rehabilitasyonu ve Aile Danışmanlığı Hizmetlerine Ġlişkin Yönetmeliğin “Engellinin bakım ve rehabilitasyon
merkezinden ayrılışı” başlıklı 19 uncu maddesi ile Engelli Bireylere Yönelik Özel Bakım Merkezleri Yönetmeliğinin “Ayrılma ve nakil işlemleri” başlıklı 52 nci maddesi birinci fıkrasının (ç) bendine göre işlem yapılır. Engelli bireyin özel bakım merkezinde
bakıldığı süreye ilişkin özel bakım merkezine ödeme yapılır.

8)
Engelli bireyin özel bakım merkezinde bakımının sağlanması halinde özel bakım merkezine ödenecek bakım ücretinde Acil Valilik Onayının tarihi esas alınır.

9)
Engelli bireyin özel bakım merkezine yerleştirilmesinin uygun görülmesi ancak o ilde ya da yerleştirileceği diğer Ġlde engellinin durumuna uygun birden fazla sayıda özel bakım merkezi bulunması halinde engelli bireyler bu merkezlere sıra takibi yapılarak yerleştirilir. Engelli bireyin yerleştirileceği sırada olan özel bakım merkezinin o an mevcut yatak kapasitesinin dolu olması halinde ise bir sonraki sırada bulunan özel bakım merkezine yerleştirme yapılır. il Müdürlüğü tarafından denetimlerde gösterilmek üzere bahsedilen özel bakım merkezleri yerleştirme sırasına ilişkin kayıt tutulur.

10)
Engelli bireyin özel bakım merkezinde kalma koşullarına sahip olmadığının ancak bakım ihtiyacının devam ettiğinin tespit edilmesi halinde engelli bireyin engel, yaş ve cinsiyet durumuna uygun bir resmi bakım merkezine yerleştirilinceye kadar özel bakım merkezinde bakımı sağlanır. Özel bakım merkezi tarafından engelli bireye fiilen bakım hizmetinin verildiği süreye ilişkin özel bakım merkezine ödeme yapılır.

11)
Engelli bireylere hizmet veren resmi veya özel bakım merkezleri dışında Bakanlığımıza bağlı hizmet veren sevgi evi, çocuk yuvası, yetiştirme yurdu, çocuk destek merkezi, kadın konukevi, huzurevi, huzurevi yaşlı bakım ve rehabilitasyon merkezinde bakımı sağlanan ve engelli tanısı alan çocuk, genç, kadın veya yaşlı bireylerin Sosyal Ġnceleme Raporu ile bakım model değişikliğinin gündeme gelmesi
halinde bu bireylerin bakım ihtiyacının giderilmesi hususunda Genelgenin sırasıyla 1 nci, 2 nci ve 3 ncü maddelerinegöre işlem yapılır.Bu doğrultuda, 15.05.2008 tarih ve 1535 sayılı 2008/07 Nolu Bakıma Muhtaç Engellilerin Acil Yerleştirme işlemleri Genelgesi ile 17.06.2013 tarih ve 62664 sayılı 2013/11 sayılı Ġlk

Kabul ve Müdahale Birimi Genelgesi yürürlükten kaldırılmış olup uygulamanın yukarıda belirtilen hususlar çerçevesinde yürütülmesi hususunda gereğini
rica ederim.
Dr. Fatma Betül SAYAN KAYA
Bakan