Engellilik Nedir?

Engelliliğin tanımı iki şekilde yapılır. Bunlardan birincisi dil bilimi diğeri ise sosyal açıdan engellilik. Her kelimenin o dile ait bir anlamı vardır. Türkçede ise engellilik daha doğrusu kök kelime olan engelli şu şekilde ifade edilmiştir.

Türk Dil Kurumuna Göre Engellilik

Vücudunda eksik veya kusuru olan.”

Diye tanımlanıyor. Not: Bu tanımda yapılan “kusuru olan” tabiri tartışma ve eleştiriye açık bir tanımdır.

engelli_simgesi.png

İnternet üzerinden yayın yapan ve “özgür ansiklopedi” diye adlandırılan dünyanın en güvenilir sitelerinden biri olan Wikipedia ise engelliliğin tanımını yaparken olaya sosyal açıdan yaklaşmış ve kelime anlamından ziyade sosyal bir açıklama yaparak engelli tanımı yapmıştır. Wikipedia’ya göre engellilik.

Engelli, yaralanma ya da fiziksel veya zihinsel bir rahatsızlık nedeniyle bazı hareketleri, duyuları veya işlevleri kısıtlanan (kişi). Engeller doğuştan gelebilir veya sonradan geçirilen hastalıklar veya kazalar sonucu ortaya çıkabilir. Dünya Sağlık Örgütü'nün İşlevsellik, Yetiyitimi ve Sağlığın Uluslararası Sınıflandırması'na göre engelli olma hâli için yeti yitimi terimi kullanılır. Engelliler; vücudun duyusal, işlevsel, zihinsel ve ruhsal farklılıkları öne sürülerek; toplumsal veya yönetimsel tutum ve tercihler sonucu, yaşamın birçok alanında kısıtlama ve engellerle karşılaşabilirler.

Türkçede yeti yitimini tanımlamak için sakat, çürük, özürlü ve malul gibi çok çeşitli sözcükler kullanılır. Bunların bir kısmı engelli toplumu tarafından incitici bulunsa da zaman zaman resmî yayınlarda dahi yer alır. Örneğin askere elverişli olmama durumunu belirtmekte kullanılan çürük sözcüğüne çeşitli askerî belgelerde rastlanır. Türkiye'de özürlü sözcüğünün resmî kullanımı bir yasa ile iptal edilmiştir
Engellilik - Vikipedi

Buraya kadar olan bölümde engellilik nedir sorusuna dil bilimi ve sosyal açıklama çerçevesinde açıklama getirdik. Bundan sonraki kısımda ise kendi bilgi birikimimiz çerçevesinde engelliliğin tanımını yapmaya çalışalım.

Öncelikle engelliliğin tanımını yapılırken bu genel bir tanım olup tüm engelli gruplarını tanımlayan bir tanım değildir. Ve fakat dil bilimi açısından illaki bir tanım yapılmalı. Buna göre engellilik için “yeti yitimi” tanımı en uygun tanımdır. (bana göre)

Engelliliğin sosyal açıdan tanımı yapılırken bu tanımın çıkış noktası engellilerin sorunları göz önüne alınarak tanım yapılır. Ve fakat baştada söylediğimiz gibi her engel grubu farklı sorunlar yaşadığından engelli ya da engellilik nedir sorusuna verilecek cevap engel gruplarına göre değişkenlik göstermektedir. Örneğin bir işitme engelli için mimari sorunlar bir engel teşkil etmezken tekerlekli sandalye kullanan bir engelli için büyük sorundur. Buradan hareketle engelliler için yapılacak çalışmalarda (eğitim, spor vb gibi) engel grupları Ortopedik engelli, işitme engelli, zihinsel engelli sınıflandırılarak çalışmalar yapılmalıdır.

En büyük engellilik nedir?

Herkesin engeli kendine göre büyük olsa da uluslararası kabul görmüş kanıya göre en büyük engellilik zihinsel engelliliktir. Neden en büyük engellilik zihinsel engelliliktir sorusunun cevabı ise çok basit. Zihinsel engelliler toplum tarafından en fazla mağdur edilen engel gruplarının başında gelir. Konuya ilişkin gazete haber gibi yayın organlarında çıkan haberlerin hatırlamanız konuyu anlamanız için yeterli olacaktır. Bu anlamda zihinsel engellilere verilecek özel eğitim zihinsel engelli bireylerin kendi savunmalarını yapmaları ve öz bakım ihtiyaçlarını karşılamaları açısından çok önemlidir.

Örneğin down sendromlu çocuk için verilen özel eğitim ve rehabilitasyon hizmetleri sayesinde çoğu down sendromlu çocuk anne babasının yardımı olmadan olmadan yaşamını idame ettirecek seviyeye gelmiştir.

Engellilik nedir, en büyük engellilik nedir sorularının yanıtlarını kendimizce vermeye çalıştık. Sizinde konuya ilişkin görüşleriniz varsa konu altında yazarak konunun anlaşılmasına katkıda bulunabilirsiniz.