Kamu Personelinin Genel Sağlık Sigortasına Alınması Hakkındaki tebliğde ‘‘Sigortalının erkek çocuğu Devir tarihinde sigortalı tarafından bakmakla yükümlü olunan kişi olarak sağlık hizmeti karşılanan erkek çocuklar, uzun vadeli sigorta kolları kapsamında zorunlu olarak sigortalı (öğrenim yapmakta iken tatil devresinde çalışanlar hariç) sayılmamaları, isteğe bağlı sigortalı olmamaları veya gelir ve/veya aylık almamaları ve evlenmemeleri şartıyla 25 yaşını dolduruncaya kadar sağlık hizmetlerinden yararlandırılmaya devam edilir.’’ Denilmektedir.

Burada anlatılmak istenen kısaca memurun erkek çocuğu işe girip çıkarsa 25 yaşına kadar hiçbir şart aranmaksızın anne veya babasından sağlık hizmetlerinden yararlandırılma hakkı elinden alınıyor denilmektedir. Buyurun kişileri kayıt dışı çalışmaya iten nedenlerden birisi daha gözler önüne serilmekte ve binlerce mağdur ve bu durumda habersiz vatandaşlar. Kız çocukları için iyileştirme üzerine iyileştirme yapan Sosyal Güvenlik Kurumu acaba erkek çocuklar için niçin hiçbir şey yapmamaktadır. Sosyal Güvenlik Haftasında Okullarda Kayıt dışılığı ve Genel sağlık sigortasını anlatan Sosyal Güvenlik Kurumu bu durum karşısında suskunluğunu bozmamakta iddialı görünmektedir.

Sosyal Güvenlik Kurumu kayıt dışılığı azaltmak için tüm kurumlarla protokoller imzalarken gelin bakın ki memurun erkek çocuğuna çalışma çalışırsan bir daha babanın sağlık yardımına dönemezsin derken aslında diyor ki ya çalışmayacaksın yada çalışırsan sigortanı yaptırma ki ne olur ne olmaz belki işten ayrılmak zorunda kalırsan anne veya babadan sağlık yönünden faydalanamayarak zorunlu olarak Genel Sağlık Sigortalısı olacağından gelir testi yaptıracaksın ve GSS primi ödemek zorunda kalacaksın diyor. Siz olsanız ne yaparsınız? Çalışmaz mısınız? Sigortasız mı çalışırsınız? İmtihan sorusu gibi oldu. Gerçekten çok zor bir karar. Aşağı tükürsen sakal yukarı tükürsen bıyık.

Aslında çözüm çok kolay. ''Genel Sağlık Sigortalılarıyla bunların bakmakla yükümlü olduğu kişiler hakkında 5510 Sayılı Kanundan önceki Sosyal güvenlik kanunları gereği tedavi yardımları karşılanan kişiler (25 YAŞINDAN KÜÇÜK MEMURUN ERKEK ÇOCUĞU DAHİL), bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte herhangi bir işleme gerek kalmaksızın, bu Kanun açısından genel sağlık sigortalısı veya genel sağlık sigortalısının bakmakla yükümlü olduğu kişi sayılır. Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte ilgili kanunları gereği bakmakla yükümlü olunan kız çocukları bu Kanun gereğince de bakmakla yükümlü olunan kişi sayılır.

Ancak durumlarında değişiklik olduğunda sağlık hizmetlerinden yararlanma koşulları bu Kanun hükümlerine göre yeniden belirlenir. Denilmesine rağmen peşinden tam tersi bir durum olşturan, Kız çocuklarının durum değişikliklerinin ortadan kalkması halinde, bu kişiler tekrar ilgili kanunlarına göre bakmakla yükümlü olunan kişi sayılır. Denilerek kızlar anne veya babalarından yararlana bilmekte ve yeni yasaya tabi tutulmamaktadırlar.

Başka bir anlatımla, 1/10/2008 tarihi itibariyle evli olan ya da sosyal güvenlik kapsamında çalışması nedeniyle anne veya babasından dolayı sağlık yardımı alamayan kız çocukları Kanunun lafzına göre erkek çocukları gibi kapsam dışı sayılması gerekmekle birlikte Sosyal Güvenlik Kurumu 1/10/2008 tarihinden önceki bir zaman diliminde sağlık yardımı almış olan kız çocuklarının 1/10/2008 tarihindeki evli olma veya çalışma durumlarını görmezden gelerek bunları da kapsama alarak kızlara büyük bir iyileştirme yapmış bununla da kalmamış, 01/10/2008 tarihinden önce babasından sağlık hizmetlerinden faydalanmış ve babasının sigortasının olmaması ve bu tarihten sonra annesi sigortalı olmuş ise annesinden de 01/10/2008 öncesi sigortalısının bakmakla yükümlü olunan kişi haklarından yararlandırılır konuma getirilmiştir. Kız çocuklarına bu kadar ayrımcılık yapılırken memurun erkek çocukları için bu şekilde bir düzenlemeye gidilmesi kayıt dışı istihdamı da azaltacaktır.

Bu çerçevede, Kanunun yürürlüğe girdiği tarihte ilgili kanunları gereği bakmakla yükümlü olunan kız çocukları bu Kanun gereğince de bakmakla yükümlü olunan kişi sayılacaktır. Ancak, durumlarında değişiklik olduğunda (evlenme, boşanma, işe girme, işten çıkma) sağlık hizmetlerinden yararlanma koşulları bu Kanun hükümlerine göre yeniden belirlenecek, durum değişikliklerinin ortadan kalkması halinde, kız çocukları tekrar ilgili kanunlarına göre bakmakla yükümlü olunan kişi sayılmaktadır.

Yazılanları bir kez daha özetleyecek olursak, 1/10/2008 tarihi itibariyle anne/babasından dolayı sağlık yardımı alan, sağlık yardımı almamakla birlikte almaya müstehak olan, yine belirtilen tarih itibariyle evli veya çalışıyor olması nedeniyle sağlık yardımı almayan kız çocuklarının tamamı 1/10/2008 tarihinden sonra da işten çıkmaları veya boşanmaları durumunda yine ilgili kanunlarına göre anne/babasına dönüp sağlık yardımı alabilecektir.

Yani 1/10/2008 tarihinden önce sigortalı olanların bu tarihten önce doğan tüm kız çocukları ilelebet anne/babalarından dolayı sağlık yardımı aldığı gibi Memurların erkek çocukları da durum değişikliği ortadan kalkması ile eski haklarından yararlanabilmeleri gerekmektedir.

SGK Rehberi

Bu ülkede kız erkek ayırımı kamu kesiminde bile yapılıyor demek ki iş bu kadar ciddi Kız çocuklarının her zaman erkek çocuklarından daha fazla korunup, esirgenmesinden yana olsam da konu sağlık haklarından faydalanmak olduğunda bu konuda kamunun bile ayırımcılık yaptığını öğrenmekten son derece etkilenmiş durumdayım.

Bir yandan her yerde kadın erkek eşittir denirken bu konu aklımı karıştırdı ve ne yazık ki sgk rehberinde aynen bunlar yazıyor.