Son güncelleme: 19 Kasım 2026
Kısa cevap: Görme kaybında oran, hastalığın adına göre değil ölçülen görme keskinliği ve görme alanına göre hesaplanır. Bir gözü hiç görmeyen, diğer gözü normal olan bir kişi kılavuza göre yaklaşık %32 engel oranı alır. İki gözde de körlük varsa görme sistemi yetersizlik oranı 100 kabul edilir ve engel oranı %90 olur.
Ameliyatla düzelebilecek çift görme ve kapak bozukluklarında genellikle 2 yıllık süreli rapor verilir.
Bir gözü görmeyen ÖTV'siz araç alabilir mi?
Tek başına bir gözde körlük yaklaşık %32 olduğu için %90 sınırına ulaşmaz. Başka engellerle birlikte toplam oran %90'ı geçerse araç hakkı doğar.
Göz tansiyonu (glokom) kaç oran alır?
Hastalığın adı değil, glokomun yol açtığı görme keskinliği ve görme alanı kaybı ölçülür. Görme alanı daraldıkça oran yükselir.
Gözlükle düzelen görme oran alır mı?
Hayır. Ölçüm, mümkün olan düzeltmeden sonra kalan kalıcı kayba göre yapılır.
Bu tablolar resmî kılavuzdan özetlenmiştir ve genel bilgilendirme amaçlıdır; kesin oranı muayene bulgularınıza göre sağlık kurulu belirler. Kendi raporunuzla ilgili sorularınızı bu konunun altına yazabilirsiniz.
Kısa cevap: Görme kaybında oran, hastalığın adına göre değil ölçülen görme keskinliği ve görme alanına göre hesaplanır. Bir gözü hiç görmeyen, diğer gözü normal olan bir kişi kılavuza göre yaklaşık %32 engel oranı alır. İki gözde de körlük varsa görme sistemi yetersizlik oranı 100 kabul edilir ve engel oranı %90 olur.
Oran nasıl hesaplanır?
Kılavuzda önce her iki gözün ve iki göz birlikte açıkken (binoküler) görme keskinliği ile görme alanı puanlanır. Bu puanlar %60 binoküler, %20 sağ göz ve %20 sol göz ağırlığıyla birleştirilerek işlevsel görme puanı (İGP) bulunur. Görme sistemi yetersizlik oranı (GSYO) = 100 − İGP'dir.- GSYO 50'ye kadarsa engel oranı GSYO ile aynıdır.
- GSYO 50'nin üzerindeyse kılavuzdaki Tablo 3 kullanılır; küsuratlar bir üst sayıya tamamlanır.
- Ölçümler, düzeltilebilecek bozukluklar (gözlük, ameliyat vb.) giderildikten sonra kalan kalıcı kayba göre yapılır.
GSYO 50'nin üzerindeyse engel oranı (Tablo 3'ten örnekler)
| Görme sistemi yetersizlik oranı | Engel oranı |
|---|---|
| 55 | %54 |
| 60 | %58 |
| 62 | %60 |
| 70 | %66 |
| 75 | %70 |
| 80 | %74 |
| 90 | %82 |
| 95 | %86 |
| 100 (iki gözde körlük) | %90 |
Tek gözlülük (bir gözde körlük)
Bir gözde görme 0,02'nin altındaysa (1 metreden parmak sayamıyorsa) o göz için fonksiyonel körlük, göz yuvarlağı yoksa anatomik körlük kabul edilir. Bu durumda sağlam gözün keskinlik puanının %80'i esas alınır ve görme alanı puanından 15 düşülür. Sağlam gözü tamamen normal olan biri için sonuç yaklaşık %32'dir. Göz ve çevresinde doku kaybı da varsa Balthazard formülüyle %15 eklenir.Görmeyi azaltan diğer kusurlar
| Durum | Uygulama |
|---|---|
| Bir gözü kapatmadan önlenemeyen çift görme | İşlevsel görme puanı %30 azaltılır |
| Baş pozisyonuyla birlikte ana bakışta çift görme | %20 azaltılır |
| Yan bakışta çift görme | %10 azaltılır |
| Kamaşma ve kontrast kaybı, tek göz / iki göz | %10 / %20 azaltılır |
| Kalıcı göz kapağı kapanma kusuru, tek göz / iki göz | %5 / %10 |
Toplam oranınızı hesaplayın
Birden fazla rahatsızlığınız varsa her biri ayrı oranlanır; oranlar toplanmaz, Balthazard formülüyle birleştirilir. Raporunuzdaki oranları engelli rapor oranı hesaplama aracına girerek toplamı görebilirsiniz. Formülün ayrıntısı: Engelli Rapor Oranı Nasıl Hesaplanır?Orana itiraz
Rapora, size teslim edildiği tarihten itibaren 30 gün içinde il sağlık müdürlüğüne itiraz edebilirsiniz. Müdürlük sizi başka bir yetkili hastaneye gönderir; iki rapor farklı çıkarsa hakem hastaneye yönlendirilirsiniz ve hakem hastanenin kararı kesindir.Sık sorulan sorular
Bir gözü görmeyen ÖTV'siz araç alabilir mi?
Tek başına bir gözde körlük yaklaşık %32 olduğu için %90 sınırına ulaşmaz. Başka engellerle birlikte toplam oran %90'ı geçerse araç hakkı doğar.
Göz tansiyonu (glokom) kaç oran alır?
Hastalığın adı değil, glokomun yol açtığı görme keskinliği ve görme alanı kaybı ölçülür. Görme alanı daraldıkça oran yükselir.
Gözlükle düzelen görme oran alır mı?
Hayır. Ölçüm, mümkün olan düzeltmeden sonra kalan kalıcı kayba göre yapılır.
İlgili araçlar ve konular
- Engelli Rapor Oranı Nasıl Hesaplanır?
- Ehliyet Kodları Ne Demek?
- Engelli rapor oranı hesaplama
- Raporuma göre kaç özür oranı alabilirim?
Kaynaklar
- Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik (RG 20.02.2019, Sayı 30692) ve Ek-2 Engel Oranları Alan Kılavuzu: https://www.mevzuat.gov.tr/mevzuat?MevzuatNo=31275&MevzuatTur=7&MevzuatTertip=5
Bu tablolar resmî kılavuzdan özetlenmiştir ve genel bilgilendirme amaçlıdır; kesin oranı muayene bulgularınıza göre sağlık kurulu belirler. Kendi raporunuzla ilgili sorularınızı bu konunun altına yazabilirsiniz.
Konunun önceki metni
gülümse_hayata' Alıntı:GÖRME SİSTEMİ
Sürekli görsel işlev veya yapı bozukluğu, zeminde yatan tıbbi durumun, mümkün olabildiğince düzeltilmesinden sonra kalan, sürekli görme kaybı olarak tanımlanır. Ölçülmesinde, işlevsel görmenin, sayısal değerlendirilmesi esastır.
İşlevsel görmenin bileşenleri:
1.Görme Keskinliği
2.Görme Alanı
3.Diğerleri : * Kontrast duyarlık ve glare (kamaşma) kusuru * Diplopi
Çizelge 1- Görme işlev bozukluğu değerlendirme prensipleri.
Ölçülen Görsel İşlevler Hesaplanan Görsel Yetenekler
Görme Keskinliği Puanı (GKP) İşlevsel keskinlik puanı (İKP)
(% 60 binoküler+%20 sağ+%20 sol)
göz görme keskinliği puanı
Görme Alanı Puanı (GAP) İşlevsel Alan Puanı (İAP)
(% 60 binoküler+%20 sağ+%20 sol)
göz görme alan puanı
İşlevsel görme puanı (İGP) Genel görme yeteneğinin hesabı İKP X İAP /100
(diğer kayıplar dikkate alınabilir)
Varsa, diğer görsel yapı ve fonksiyon kayıpları İGP’den düşülür. Sonuç İGP hesaplanır.
Görme sistemi yetersizlik oranı (GSYO)
Görme yeteneği kaybının hesabı
GSYO = 100-İGP
İlave Kurallar:
1. Eğer görme alanı ile ilgili bir veri yoksa ve alan kaybını düşündürecek bir klinik neden bulunmuyorsa, İAP 100 olarak kabul edilir. Böyle bir olguda İGP, İKP ile aynıdır ve görsel sistemin işlev bozukluğu oranı, keskinlik kaybına bağlı işlev bozukluğu oranı ile aynıdır.
2. Fonksiyonel Körlük, Anatomik Körlük ve Tek Gözlülük Durumları
Bir gözde görme keskinliğinin 0.02 (=20/1000)’den az, diğer bir ifadeyle 1 metreden parmak sayma veya daha düşük olması durumunda, tama yakın körlük seviyesine ulaşmış bu göz için “fonksiyonel körlük”ten bahsedilir. Göz yuvarlağının yokluğunda da “anatomik körlük” söz konusudur. Gözlerden birinde anatomik veya fonksiyonel körlük varlığında “tek gözlülük durumu” (monokülarite) diyeceğimiz özel bir durum ortaya çıkar. Tek gözlülük durumu için işlevsel görme puanı hesaplanışı farklılık arz eder. Tek gözlü (monoküler) kişilerde görsel sistemin işlevsel keskinlik puanı (İKP), gören gözün işlevsel keskinlik puanının % 80’i (İKP x 0.8) kadar kabul edilir. Görsel sistemin işlevsel alan puanı (İAP) ise, gören gözün görme alanı puanının 15 eksiği (GAP -15) sayılacaktır.
Sonuç olarak;
İşlevsel Görme Puanı (İGP), İşlevsel Keskinlik Puanı (İKP), Görme Alanı Puanı (GAP) olmak üzere;
Tek Gözlülükte İGP = (İyi gören gözün İKP değeri x 0.8) x (İyi Gören Gözün GAP değeri - 15) / 100
Görme sistemi yetersizlik oranı (GSYO)= 100 - İGP
Gözlerin ikisinde de körlük (anatomik veya fonksiyonel) bulunuyor olması durumunda, görme sisteminin işlev bozukluğu için herhangi bir hesaplama yoluna gidilmez ve görme sistemi yetersizlik oranı 100 (yüz) puan kabul edilir.
Ekzanterasyon ameliyatı geçirmiş veya travmatik nedenle aynı derecede kayıp gerçekleşmiş, tek göz ve çevresine ait doku eksiklerinde yukarıdaki işlevsel kayıplara ek olarak özür oranına Balthazard formülüyle % 15 eklenir.
Her iki gözün ekzanterasyon nedeniyle yokluğu veya travmatik nedenle aynı derecede kayıp gerçekleşmiş olması durumunda hesaplama yapılmaz, özür oranı % 92 olarak kabul edilir.
Kişinin özür oranı , Görme sistemi yetersizlik oranı’nın (GSYO) 50 puana kadar olduğu durumlarda GSYO ile aynı değerde, GSYO’nun 50 puandan daha fazla olduğu durumlarda aşağıdaki tablo da kullanılabilir.
Tablo: GSYO › 50 olduğu durumlarda Özür Oranı Tablosu
Görme Sistemi Yetersizlik Oranı Özür Oranı % Görme Sistemi Yetersizlik Oranı Özür Oranı %
51 50,8 76 70,8
52 51,6 77 71,6
53 52,4 78 72,4
54 53,2 79 73,2
55 54 80 74
56 54,8 81 74,8
57 55,6 82 75,6
58 56,4 83 76,4
59 57,2 84 77,2
60 58 85 78
61 58,8 86 78,8
62 59.6 87 79,6
63 60,4 88 80,4
64 61,2 89 81,2
65 62 90 82
66 62,8 91 82,8
67 63,6 92 83,6
68 64,4 93 84,4
69 65,2 94 85,2
70 66 95 86
71 66,8 96 86,8
72 67,6 97 87,6
73 68,4 98 88,4
74 69,2 99 89,2
75 70 100 90
Not: Tablodaki küsuratlı rakamlar bir üst tam sayıya tamamlanır.
İşlevsel Görme Puanınının Balthazard Formülüyle Azaltılacağı veya Arttırılacağı Diğer Yapısal ve Fonksiyonel Kusurlar;
A. Çift görmeye neden olan kalıcı gözün dış kaslarının hareket kusurlarında işlevsel görme puanı (tedavi ile düzelmesi mümkünse, süreli rapor düzenlenir)
1. Bir gözü kapamadan diplopinin önlenemediği durumlarda % 30
2. Diplopi tali bakış sırasında oluyor ve baş pozisyonu yoksa % 10
3. Diplopi primer pozisyonda, baş pozisyonu gelişmiş ise % 20
azaltılır.
B. Nistagmusu olan hastalarda en iyi görme keskinliğinin tespit edildiği sıfır noktası (null point) primer pozisyon dışında ekzantirik bir noktada bulunuyor, baş pozisyonuna neden oluyor ise % 5 azaltılır.
C. Kalıcı tarsorafi yapılmış kapak kapanma kusurlarında (Lagoftalmi, yanık skarı vb)
1. Tek gözde % 5
2. Çift gözde % 10 azaltılır.
D. Sekel halde, epifora ve/veya kornea hasarına neden olan entropion, ektropion durumlarında (Tedavi ile düzelmesi mümkünse, süreli rapor düzenlenir)
1. Tek gözde % 5
2. Çift gözde % 10 azaltılır.
E. Sürekli göz sulanmasına neden olan lakrimal kanal tıkanmalarında (tedavi ile düzelmesi mümkünse, süreli rapor düzenlenir)
1. Tek gözde % 5
2. Çift gözde % 10 azaltılır.
F. Ağır pitozise bağlı primer pozisyonda pupilla açıklığı yarıdan fazla örtülen, sürekli alın kasını kullanmak ve kaşını kaldırmak zorunda kalan veya çene yukarı baş pozisyonu geliştirmiş (Tedavi ile düzelmesi mümkünse, süreli rapor düzenlenir)
1. Tek gözde % 5
2. Çift gözde % 10 azaltılır.
Göz Ve Adnekslerinde Tümör Varlığında özür oranının değerlendirilmesi
G. Göz ve adnekslerinde malign dönüşüm gösteren benign tümör varlığında %5 net olarak artırılır.
H. Göz ve adnekslerinde tedavi ile kontrol altına alınmış malign tümör varlığında % 10 net olarak artırılır.
İ. Göz ve adnekslerinde tedavi ile kontrol altına alınamayan malign tümör varlığında özür oranı % 80 olarak kabul edilir.
Sorumluluk Beyanı; Burada yer alan bilgiler yalnızca ilgi duyulan konulara ilişkin olarak yol gösterici nitelikte genel bilgi vermek amacıyla hazırlanmış olup, hiçbir zaman bir hekim teşhisinin, tedavisinin ya da konsültasyonunun yerini alamaz.